Διαβολόψαρο
Mobula mobular
Το Διαβολόψαρο, γνωστό και ως Κερατάς ή Διάβολος της Θάλασσας, είναι το μεγαλύτερο και πιο εντυπωσιακό σαλάχι της Μεσογείου. Ανήκει στην οικογένεια των Μοβουλιδών και συγγενεύει με τα γιγάντια Manta Rays των ωκεανών. Είναι πελαγικό είδος με τεράστιο, ρομβοειδές σώμα και πολύ μακριά, λεπτή ουρά σαν μαστίγιο, η οποία φέρει στη βάση της ένα μικρό, ακανθώδες κεντρί. Το χρώμα του στη ράχη είναι πολύ σκούρο μπλε έως μαύρο, ενώ η κοιλιά του είναι λευκή.
Το όνομά του προέρχεται από τα δύο χαρακτηριστικά κεφαλικά πτερύγια που προεξέχουν στο μπροστινό μέρος του κεφαλιού του και θυμίζουν κέρατα. Όταν κολυμπάει, τα πτερύγια αυτά είναι τυλιγμένα σαν σπείρες. Όταν τρώει, τα ξεδιπλώνει για να κατευθύνει το πλούσιο σε τροφή νερό προς το στόμα του.
Ενδιαίτημα
Ζει στην ανοιχτή θάλασσα (πελαγικό), μακριά από τις ακτές, αν και μερικές φορές πλησιάζει σε ρηχά νερά. Προτιμά τα θερμά και εύκρατα νερά της Μεσογείου και σπάνια κατεβαίνει σε πολύ μεγάλα βάθη, παραμένοντας συνήθως στην επιφάνεια ή στα μεσόνερα. Είναι το μοναδικό είδος του γένους του που ζει μόνιμα στη Μεσόγειο.
Διατροφή
Παρά το τρομακτικό του όνομα και μέγεθος, είναι ένας ειρηνικός γίγαντας που τρέφεται αποκλειστικά με ζωοπλαγκτόν. Κολυμπάει αργά με το στόμα ανοιχτό, φιλτράροντας τεράστιες ποσότητες νερού για να παγιδεύσει μικροσκοπικά καρκινοειδή (όπως κριλ και κωπήποδα) και σπάνια πολύ μικρά αφρόψαρα.
Αναπαραγωγή
Είναι ωοζωοτόκο είδος με πολύ αργό ρυθμό αναπαραγωγής. Η εγκυμοσύνη διαρκεί πάρα πολύ, πιθανόν πάνω από 1 χρόνο, και το θηλυκό γεννά συνήθως ένα μόνο μικρό, το οποίο όμως είναι τεράστιο κατά τη γέννηση (μπορεί να φτάσει το 1.5 μέτρο σε πλάτος). Αυτός ο εξαιρετικά χαμηλός ρυθμός αναπαραγωγής το καθιστά εξαιρετικά ευάλωτο.
Αλιεία
Δεν αλιεύεται στοχευμένα και δεν έχει εμπορική αξία καθώς το κρέας του δεν θεωρείται καλής ποιότητας. Ωστόσο, αποτελεί συχνό θύμα της παράπλευρης αλιείας, καθώς παγιδεύεται τυχαία σε μεγάλα δίχτυα και παραγάδια που προορίζονται για τόνους και ξιφίες.
Έρευνα
Η IUCN έχει χαρακτηρίσει το Διαβολόψαρο ως Κινδυνεύον (Endangered) παγκοσμίως και Κρισίμως Κινδυνεύον (Critically Endangered) στη Μεσόγειο. Οι πληθυσμοί του έχουν μειωθεί δραματικά λόγω της τυχαίας θανάτωσης σε αλιευτικά εργαλεία. Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι συχνά πραγματοποιεί εντυπωσιακά άλματα έξω από το νερό, μια συμπεριφορά που πιστεύεται ότι σχετίζεται με την επικοινωνία ή την απαλλαγή από παράσιτα. Πρόσφατες γενετικές έρευνες πρότειναν ότι το είδος Mobula mobular μπορεί να είναι το ίδιο με το Mobula japanica που ζει σε άλλους ωκεανούς, αλλά στη Μεσόγειο παραμένει ξεχωριστό και απειλούμενο.