Πέρκα
Serranus scriba
Η Πέρκα, ευρύτερα γνωστή και ως Γραμματικός, είναι ένα από τα πιο κοινά, όμορφα και περίεργα βυθόβια ψάρια της Μεσογείου. Ανήκει στην οικογένεια των Σερρανιδών (Serranidae), δηλαδή είναι στενός συγγενής του Ροφού, και είναι διάσημη για τα ζωηρά της χρώματα. Το σώμα της είναι στιβαρό και συμπιεσμένο στα πλευρά, με χρώμα μπεζ-καφέ.
Το πιο χαρακτηριστικό της γνώρισμα είναι οι 5 έως 9 έντονες, σκούρες κάθετες ράβδοι που διατρέχουν τα πλευρά της. Ακόμα πιο εντυπωσιακό είναι το κεφάλι της, το οποίο είναι καλυμμένο με πολύπλοκες, ιριδίζουσες, ηλεκτρίκ μπλε γραμμές που μοιάζουν με αραβική γραφή ή αραβουργήματα. Από αυτό το χαρακτηριστικό προέρχεται το επιστημονικό όνομα scriba (που σημαίνει «γραφέας» ή «γραμματικός») και το κοινό όνομα «Γραμματικός». Επίσης, έχει μια χαρακτηριστική μπλε κηλίδα στην κοιλιά, η οποία γίνεται πιο έντονη κατά την αναπαραγωγή.
Ενδιαίτημα
Είναι ένα από τα πιο κοινά ψάρια σε βραχώδεις βυθούς, αλλά και σε λιβάδια Ποσειδωνίας (φύκια). Ζει σε ρηχά παράκτια νερά, συνήθως σε βάθη από 1 έως 30 μέτρα, αν και μπορεί να φτάσει μέχρι τα 150 μέτρα. Είναι εξαιρετικά εδαφικό ψάρι και συχνά το βλέπουμε να στέκεται ακίνητο πάνω από έναν βράχο ή μια τρύπα, παρατηρώντας τον χώρο γύρω του. Δεν φοβάται εύκολα και συχνά πλησιάζει τους δύτες από περιέργεια.
Διατροφή
Είναι ένας λαίμαργος και επιθετικός θηρευτής ενέδρας. Τρέφεται κυρίως με μικρά ψάρια, καρκινοειδή (όπως γαρίδες και καβουράκια) και κεφαλόποδα. Παρά το μικρό της μέγεθος, ορμάει με θράσος σε οποιοδήποτε δόλωμα βρεθεί κοντά της.
Αναπαραγωγή
Η Πέρκα έχει μια σπάνια και συναρπαστική αναπαραγωγική στρατηγική. Είναι σύγχρονο ερμαφρόδιτο είδος. Αυτό σημαίνει ότι κάθε άτομο διαθέτει ταυτόχρονα και πλήρως λειτουργικά αρσενικά και θηλυκά όργανα αναπαραγωγής. Κατά την αναπαραγωγή, που γίνεται από την άνοιξη έως το καλοκαίρι (Μάιος-Αύγουστος), τα ψάρια σχηματίζουν ζευγάρια και γονιμοποιούν το ένα τα αυγά του άλλου. Θεωρητικά, έχουν την ικανότητα ακόμη και να αυτογονιμοποιηθούν, αν και αυτό είναι σπάνιο στη φύση.
Αλιεία
Αλιεύεται πολύ εύκολα με κάθε παράκτια μέθοδο, όπως καθετή, πεταχτάρι και στατικά δίχτυα, καθώς τσιμπάει σε όλα τα δολώματα. Το κρέας της είναι λευκό και νόστιμο, αλλά έχει πολλά μικρά κόκκαλα και είναι κάπως στεγνό. Γι' αυτόν τον λόγο, θεωρείται ιδανική (και χρησιμοποιείται σχεδόν αποκλειστικά) για ψαρόσουπα (κακαβιά), καθώς δίνει εξαιρετική γεύση και δένει τον ζωμό.
Έρευνα
Η IUCN κατατάσσει την Πέρκα στα είδη Ελαχίστης Ανησυχίας (Least Concern). Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι παίζει σημαντικό ρόλο στον έλεγχο των πληθυσμών των μικρών βενθικών οργανισμών. Επίσης, έρευνες στη συμπεριφορά της έδειξαν ότι είναι ένα από τα πιο θρασύτατα ψάρια, καθώς συχνά κλέβει τη λεία από άλλα μεγαλύτερα ψάρια ή χταπόδια.