Σαργός

Diplodus sargus

Μέγεθος: Το μέγεθος του Σαργού ποικίλλει. Το συνηθισμένο μήκος αλίευσης κυμαίνεται από 15 έως 30 εκατοστά. Ωστόσο, είναι είδος που μπορεί να φτάσει σε μέγιστο μήκος τα 45 εκατοστά και βάρος που ξεπερνά τα 2 κιλά, αν και τέτοια μεγέθη είναι πλέον σπάνια και αφορούν κυρίως ψάρια που ζουν σε βαθιά ή δυσπρόσιτα νερά.

Ο Σαργός, γνωστός και ως Σορκός ή Χαρακός (στην Κύπρο), είναι ίσως το πιο κοινό, αναγνωρίσιμο και αγαπητό ψάρι της οικογένειας των Σπαριδών (Sparidae) στη Μεσόγειο. Είναι διάσημος για την εξυπνάδα του, την προσαρμοστικότητά του και το εξαιρετικά νόστιμο λευκό κρέας του, που τον καθιστά κορυφαίο στόχο για κάθε ψαρά. Το σώμα του είναι ψηλό, οβάλ και πλευρικά συμπιεσμένο, με ασημένιο χρώμα που μπορεί να γίνει πιο σκούρο ανάλογα με το περιβάλλον.

Το πιο χαρακτηριστικό του γνώρισμα είναι οι 8 έως 9 λεπτές και αχνές κάθετες ρίγες που διατρέχουν τα πλευρά του, οι οποίες όμως μπορεί να ξεθωριάσουν στα μεγάλα άτομα. Το απόλυτο σημάδι αναγνώρισης είναι η έντονη μαύρη κηλίδα (βούλα) σε σχήμα σέλας που βρίσκεται στη βάση της ουράς του. Αυτή η βούλα δεν επεκτείνεται ποτέ στο κάτω μέρος του ουραίου μίσχου, σε αντίθεση με το Μελανούρι.

Ενδιαίτημα

Είναι ένα βυθόβιο είδος που ζει σε μεγάλη ποικιλία οικοτόπων, αλλά δείχνει σαφή προτίμηση στα βραχώδη υποστρώματα και τις τραγάνες. Του αρέσει να κρύβεται σε σκοτεινές τρύπες, σχισμές βράχων και κάτω από πλάκες, συχνά μαζί με άλλα είδη όπως Ροφούς, Στήρες ή Μελανούρια. Τα νεαρά άτομα βρίσκουν καταφύγιο και τροφή μέσα στα λιβάδια Ποσειδωνίας (φύκια). Τον συναντάμε σε βάθη που κυμαίνονται από την επιφάνεια (μέσα στο κύμα) μέχρι τα 50 μέτρα, αν και σπάνια κατεβαίνει βαθύτερα.

Διατροφή

Είναι παμφάγο ψάρι με σαφή προτίμηση στη σαρκοφαγία. Τρέφεται με ό,τι βρίσκει στον βυθό, όπως σκουλήκια, οστρακόδερμα (γαρίδες, καβούρια) και μαλάκια (πεταλίδες, μύδια), τα οποία αποσπά και συνθλίβει με τα δυνατά του δόντια (κοπτήρες και γομφίους). Περιστασιακά καταναλώνει και φύκια. Είναι πιο δραστήριος τις βραδινές και πρωινές ώρες, καθώς και όταν η θάλασσα είναι ταραγμένη, οπότε βγαίνει από τη φωλιά του για να κυνηγήσει στον αφρό.

Αναπαραγωγή

Ο Σαργός είναι πρωτανδρικό ερμαφρόδιτο είδος. Όλα τα ψάρια ωριμάζουν σεξουαλικά πρώτα ως αρσενικά, συνήθως σε ηλικία 2 έως 3 ετών. Για ένα διάστημα μπορεί να λειτουργούν και ως τα δύο φύλα, αλλά αν ζήσουν αρκετά, μεταβάλλονται πλήρως σε θηλυκά. Η αναπαραγωγική περίοδος λαμβάνει χώρα κατά τους χειμερινούς μήνες, κυρίως από τον Δεκέμβριο έως τον Φεβρουάριο ή Μάρτιο, όταν τα ψάρια συγκεντρώνονται σε κοπάδια για να γεννήσουν.

Αλιεία

Είναι ένα από τα πιο δημοφιλή αλιεύματα στη Μεσόγειο. Αλιεύεται με όλες τις παράκτιες μεθόδους, στατικά δίχτυα, ψιλά παραγάδια, καθετή, καλάμι από την ακτή ή το σκάφος και είναι κορυφαίος στόχος για το ψαροντούφεκο. Έχει εξαιρετικά νόστιμο, λευκό κρέας και πολύ υψηλή εμπορική αξία. Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, το ελάχιστο επιτρεπόμενο μέγεθος αλίευσης στη Μεσόγειο είναι τα 23 εκατοστά.

Έρευνα

Η IUCN κατατάσσει τον Σαργό στα είδη Ελαχίστης Ανησυχίας (Least Concern). Επιστημονικές μελέτες έχουν δείξει ότι είναι είδος με υψηλή γενετική συνδεσιμότητα στο Αιγαίο, δηλαδή οι πληθυσμοί μετακινούνται και αναμειγνύονται μεταξύ των νησιών. Επίσης, έρευνες σε θαλάσσια πάρκα έδειξαν ότι η προστασία από την αλιεία οδηγεί σε ταχεία αύξηση του μεγέθους και της αφθονίας των Σαργών, οι οποίοι γίνονται πιο τολμηροί και λιγότερο καχύποπτοι. Τέλος, έχει παρατηρηθεί ότι σε περιοχές με έλλειψη ζωικής τροφής, ο Σαργός μπορεί να αυξήσει την κατανάλωση φυκιών για να επιβιώσει.